Programma 3: Ruimte
Tholen als aantrekkelijke, duurzame gemeente om te wonen, werken en recreëren
Terug naar navigatie - - Tholen als aantrekkelijke, duurzame gemeente om te wonen, werken en recreërenOpgave 3.1 Wonen en Erfgoed
Terug naar navigatie - - Opgave 3.1 Wonen en ErfgoedDoelstelling
Terug naar navigatie - Opgave 3.1 Wonen en Erfgoed - DoelstellingVoldoende kwalitatief goede en betaalbare woningen
Terug naar navigatie - Opgave 3.1 Wonen en Erfgoed - Doelstelling - Voldoende kwalitatief goede en betaalbare woningenWe streven naar voldoende kwalitatief goede en betaalbare woningen voor de verschillende doelgroepen. Om het huidige woningtekort terug te dringen tot een gezond evenwicht, wordt nationaal ingezet op de realisatie van 900.000 woningen tot en met 2030. Om dit te realiseren wordt gestreefd naar de bouw van circa 100.000 nieuwbouwwoningen per jaar. Daarbij is het streven dat ten minste twee derde van deze woningen betaalbaar is. Daarom is nationaal de bouw van 250.000 sociale corporatiewoningen en 350.000 woningen in het middensegment (middenhuur- en koopwoningen onder de betaalbaarheidsgrens) nodig. Het bod van de provincie Zeeland is vastgelegd in de Woondeal. Het doel van deze Woondeal is om van 2022 tot en met 2030 16.500 extra woningen in Zeeland te bouwen. Elke gemeente neemt een fair share van deze regionale opgave. In Tholen zetten we ons samen met de woningbouwcorporatie maximaal in voor de realisatie van 1.640 woningen tot 2030. Ons streven is dat hiervan 928 woningen betaalbaar zijn.
-
We stellen in 2026 een volkshuisvestingsprogramma op. Het volkshuisvestingsprogramma vervangt de woonvisie.
Voortgang OranjeDe gemeente werkt momenteel aan de totstandkoming van een integraal volkshuisvestingsprogramma. In dit programma worden de ambities, opgaven en uitvoeringsmaatregelen op het gebied van wonen voor de komende jaren uitgewerkt (2027-2030). Daarbij worden onder andere de woningbehoefte, betaalbaarheid, beschikbaarheid, leefbaarheid, wonen en zorg en de kwaliteit en verduurzaming van de woningvoorraad in samenhang beschouwd.
Het programma wordt opgesteld in nauwe samenwerking met woningcorporaties, zorgorganisaties, maatschappelijke partners, marktpartijen en inwoners. De inzichten uit deze samenwerking worden verwerkt in een uitvoeringsgerichte agenda, waarmee de gemeente en haar partners de volkshuisvestelijke opgaven concreet kunnen aanpakken.
De verwachting is dat het volkshuisvestingsprogramma medio 2027 vastgesteld kan worden. Tot die tijd blijft de gemeente actief werken aan de uitvoering van bestaande woonafspraken (Woonvisie) en lopende woningbouwprojecten, waarbij nieuwe inzichten uit het programma waar mogelijk al worden meegenomen.
-
Op basis van de resultaten van het schaarste-onderzoek, bekijken we de mogelijkheden binnen de huisvestingsverordening. Daarbij stellen we in 2026 ieder geval een regionaal afgestemde urgentieregeling op.
Voortgang OranjeNaast het volkshuisvestingsprogramma werkt de gemeente aan de actualisatie van haar wooninstrumentaria (lees: huisvestingsverordening + urgentieregeling). Deze instrumenten dragen bij aan een transparante verdeling van woonruimte en bieden mogelijkheden om in specifieke situaties maatwerk toe te passen. De drie producten vormen gezamenlijk een belangrijke basis voor de uitvoering van het gemeentelijke woonbeleid. De huisvestingsverordening en de urgentieregeling kunnen medio 2027 vastgesteld worden door de raad.
-
Naast de reeds in exploitatie zijnde woningbouwcomplexen, worden in de kernen Sint-Maartensdijk, Oud-Vossemeer, Sint-Annaland, Tholen en Scherpenisse plannen opgestart of verder in procedure gebracht.
Voortgang GroenIn de kernen Sint-Maartensdijk, Oud-Vossemeer, Sint-Annaland, Tholen en Scherpenisse zijn plannen opgestart of verder in procedure gebracht.
-
In de transitiefase van de Omgevingswet tot aan 2032 vervolgen we het implementatietraject om te komen tot een gebiedsdekkend omgevingsplan. Ons streven is om het omgevingsplan stapsgewijs en gefaseerd op te bouwen. De komende jaren gaan we ervaring opdoen met de nieuwe wet en de nieuwe instrumenten en optimaliseren we de werkprocessen.
Voortgang Groen
De aanwezige cultuurhistorische waarden van Tholen goed beschermen, benutten en beleefbaar maken
Terug naar navigatie - Opgave 3.1 Wonen en Erfgoed - Doelstelling - De aanwezige cultuurhistorische waarden van Tholen goed beschermen, benutten en beleefbaar makenDe gemeente Tholen heeft een rijke historie. Onze inwoners zijn trots op dit verleden en op het erfgoed dat daaraan herinnert in de vorm van gebouwen, objecten, structuren, tradities en verhalen. Samen geven al deze vormen van erfgoed Tholen een eigen identiteit; het maakt dat mensen er zich thuis voelen. Met de op 7 oktober 2021 door uw raad vastgestelde Erfgoedvisie willen we inspiratie, maar vooral ook richting geven aan de gezamenlijke omgang met het Thoolse erfgoed in de nabije toekomst. Het doel van deze Erfgoedvisie is dan ook om de aanwezige cultuurhistorische waarden van Tholen goed te beschermen, te benutten en beleefbaar te maken. De visie is opgebouwd uit vijf speerpunten met bijbehorende acties. Het is onze ambitie om de uitvoering van de acties gezamenlijk met onze erfgoedvrijwilligersorganisaties, ondernemers én inwoners op te pakken onder het motto “Samen trots op het Thools erfgoed!”
-
Om monumenteigenaren te ondersteunen evalueren we de Subsidieregeling voor de instandhouding van gemeentelijke monumenten en passen deze waar nodig aan. Verder evalueren we het aanbieden van inspecties van de monumentenwacht aan monumenteigenaren en het gebruik daarvan als monitor van de staat van de rijks- en gemeentelijke monumenten. Daarnaast onderzoeken we hoe we met de Zeeuwse gemeenten de uitvoering van onze taken op gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving kunnen verbeteren door hierin de samenwerking op te zoeken.
Voortgang GroenVoor de evaluatie van de Subsidieregeling voor instandhouding van gemeentelijke monumenten en de regeling met de Monumentendag is een enquête uitgezet onder eigenaren. Op basis van de reacties en een analyse van aanvragen wordt een voorstel gemaakt voor een vervolg voor beide regelingen. De verwachting is dat dit voorstel in december aan de raad wordt voorgelegd.
In samenwerking met de Zeeuwse gemeenten wordt gewerkt aan voorstel voor een pilot om een Zeeuwse toezichthouder voor monumenten te kunnen aanstellen. Deze toezichthouder is door alle deelnemende gemeenten in te zetten. Hiermee wordt kennis en capaciteit op gebied van monumententoezicht naar Zeeland gehaald.
Tot slot worden naar verwachting voor het eind van het jaar de laatste gemeentelijke monumenten aangewezen.
-
Samen met de Vereniging Nederlandse Vestingsteden organiseren we in 2026 de Vestingstedendagen in Tholen. Dit combineren we met de Havendagen. We brengen hiermee de vesting Tholen meer onder de aandacht van inwoners en geïnteresseerden. Verder onderzoeken we de mogelijkheden om archeologie een prominentere plaats te geven. Bijvoorbeeld via tentoonstellingen of door het bevorderen van wetenschappelijk onderzoek.
Voortgang GroenOp 6 juni 2026 waren de Vesting- en Havendagen in Tholen. Onderdeel hiervan was een VIP-programma voor onder andere bestuurders van gemeenten binnen de Vereniging Nederlandse Vestingsteden. Op 5 juni was voor scholen uit de gehele gemeente een educatieve dag in de vesting. Bijna 800 leerlingen hebben daaraan deelgenomen.
Op gebied van archeologie wordt gekeken of vervolgonderzoek mogelijk is voor de opgraving in Poortvliet. Een boekje over de stand van de archeologie en de vondsten van de laatste jaren in de gemeente wordt dit najaar afgerond.
Voor het Kasteelterrein in Sint-Maartensdijk is door de eigenaar archeologisch onderzoek uitgevoerd op een gedeelte van het terrein. Dit onderzoek is bepalend voor de vervolgstappen voor dit terrein.
Landelijk is in toenemende mate aandacht voor maritieme archeologie. Hierbij wordt toegewerkt naar een toekomstbestendig stelsel waarin maritiem erfgoed beschermd wordt en beleefbaar wordt gemaakt. De Zeeuwse Delta is een focusregio binnen dit programma. Dit betekent dat hier ook voor Tholen mogelijk onderzoek uit voortkomt en de uitwerking daarvan in beleid.
-
We willen het erfgoed beleefbaar maken door onder andere cultuurhistorische gebouwen te ontsluiten, bijvoorbeeld tijdens de Open Monumentendag. We bereiken onze doelen door actief te werken aan participatie en maken daarbij dankbaar gebruik van het Erfgoedplatform.
Voortgang GroenDe Open Monumentendag vond plaats op zaterdag 12 september. Voorafgaand is op vrijdag 11 september de klassendag voor de scholen georganiseerd.
In samenwerking met het erfgoedplatform is onderzoek gedaan naar het museum- en erfgoed aanbod op Tholen en Sint Philipsland. Het vervolg op het onderzoek wordt ook mede in samenwerking met het erfgoedplatform vormgegeven.
Opgave 3.2 Werken
Terug naar navigatie - - Opgave 3.2 WerkenDoelstelling
Terug naar navigatie - Opgave 3.2 Werken - DoelstellingEen optimale woon-werkbalans
Terug naar navigatie - Opgave 3.2 Werken - Doelstelling - Een optimale woon-werkbalansSamen met de ondernemers werken we aan een kwalitatief hoogwaardig en duurzaam vestigingsklimaat, waarin bedrijven kunnen gedijen en dat zo veel mogelijk aansluit bij de Thoolse arbeidsmarkt. We geven dit vorm door bedrijven in diverse sectoren actief te faciliteren. Verder streven we naar versterking van de bestaande economische structuur en bieden we ruimte voor de verdere doorgroei van bedrijventerrein Welgelegen te Tholen, als dé locatie voor het vestigen van nieuwe bedrijven voor de gehele gemeente. De lokale bedrijventerreinen worden zo mogelijk beperkt afrondend uitgebreid. Het beleid ten aanzien van detailhandel richt zich op het beschikbaar houden van een basisvoorziening voor het doen van boodschappen in zoveel mogelijk kernen en een volwaardige grotere supermarkt in ieder geval in Sint-Annaland, Sint-Maartensdijk en Tholen.
-
Via de bedrijfscontactfunctionaris zorgen we voor een laagdrempelige ingang bij de gemeente voor ondernemersvragen in de breedste zin en helpen we de ondernemer verder met bijvoorbeeld subsidies, personeelstekorten, samenwerking tussen bedrijven etc. We werken daarbij samen met o.a. Provincie Zeeland, Economische Impuls Zeeland, Stichting Tholen Beter Bekend en Dockwize.
Voortgang GroenDe contacten met de bedrijven lopen goed. Er wordt veelvuldig gebruik van gemaakt en we horen terug dat het wordt gewaardeerd. Er zijn geen bijzonderheden te melden.
-
We faciliteren en stimuleren de Thoolse bedrijven op diverse manieren. Zo zorgen we voor goede vestigingsmogelijkheden. We breiden daarom bedrijventerreinen uit, zodat bestaande bedrijven kunnen groeien en we nieuwe bedrijven kunnen aantrekken. Ook kijken we samen met de ondernemersverenigingen hoe de winkelgebieden en de bedrijventerreinen optimaal kunnen functioneren.
Voortgang GroenEr wordt gestart met een stedenbouwkundige uitwerking voor de uitbreiding van Welgelegen. Mogelijk zal netcongestie wel gaan werken als een belemmering. Met de middenstand zijn we in overleg.
-
In 2026 starten we met de planvorming voor de uitbreiding van het bedrijventerrein te Tholen. Verder ronden we de ruimtelijke procedure voor de uitbreiding van het bedrijventerrein te Oud-Vossemeer af. Voor beide uitbreidingen worden ook grondexploitatieberekeningen opgesteld, welke ter vaststelling aan uw raad worden voorgelegd. De grondexploitatieberekening voor het bedrijventerrein te Sint-Annaland kan naar verwachting worden afgesloten.
Voortgang GroenWe zijn gestart met de planvorming voor de uitbreiding van het bedrijventerrein te Tholen. Uitbreiding van Klaverveld is opgepakt en volgend op realisatie Randweg Oud-Vossemeer. De grondexploitaties zullen samen met de ruimtelijke plannen aan de raad worden voorgelegd.
De grondexploitatieberekening voor het bedrijventerrein te Sint-Annaland kan per einde van het boekjaar worden afgesloten.
Opgave 3.3 Recreatie en Toerisme
Terug naar navigatie - - Opgave 3.3 Recreatie en ToerismeDoelstelling
Terug naar navigatie - Opgave 3.3 Recreatie en Toerisme - DoelstellingMeerwaarde creëren door een kwaliteitsgerichte ontwikkeling in balans met natuur en omgeving
Terug naar navigatie - Opgave 3.3 Recreatie en Toerisme - Doelstelling - Meerwaarde creëren door een kwaliteitsgerichte ontwikkeling in balans met natuur en omgevingUw raad heeft in 2025 de strategische visie op toerisme en recreatie vastgesteld. We zetten met deze visie in op drie pijlers. We willen allereerst onze strategische ligging benutten in combinatie met de gebiedskwaliteiten en het DNA van Tholen. Verder willen we dat toerisme meerwaarde creëert voor inwoners, landschap, cultuur en economie. Tenslotte willen we kwaliteitsgericht ontwikkelen in balans met natuur en omgeving. Aan de visie is een meerjarig uitvoeringsplan gekoppeld. Dit plan is opgebouwd uit vijf hoofdonderdelen met bijbehorende acties. Om een belangrijke bijdrage te leveren aan de realisatie van de visie brengen we dit uitvoeringsplan ten uitvoer.
-
We zetten in op groei van het verblijfstoerisme door het verbeteren van de bedbezetting over het seizoen heen. Om in te zetten op seizoenspreiding en kort verblijf zet Stichting Tholen Beter Bekend in op specifieke marketingcampagnes. Verder worden de overnachtingsmogelijkheden bij particulieren, dus op bestemming wonen, vastgelegd in het omgevingsplan.
Voortgang GroenDiverse grote en kleinere evenementen in voor- en najaar worden door STBB gedeeld in de evenementenagenda op de website en via social media. Een van de marketingcampagnes gericht op seizoensspreiding is de marketingcampagne van Zeeland & Partners (provinciaal), die dit voorjaar door STBB is gedeeld.
Het vastleggen van regels voor overnachtingsmogelijkheden bij particulieren in het omgevingsplan is gestart.
-
We breiden het voorzieningenniveau in het landschap voor fietsers, wandelaars en duikers uit met aantrekkelijke rust- en informatiepunten. Dit doen we onder andere door het verbeteren van de zichtbaarheid van de online routes op de website van Eiland Tholen (Stichting Tholen Beter Bekend) en het realiseren van fietsservicepunten (opladen, watertappunt).
Voortgang GroenIn september wordt een zogenaamde 'solar fietsenstalling' geplaatst bij Gorishoek, waar e-bikes kunnen worden opgeladen. Samen met het zelfreinigende toilet en watertappunt vormt dit een fietsservicepunt.
De fiets- en wandelroutes zijn online zichtbaar op de website van Eiland Tholen en in afstemming met Zeeland & Partners worden routes ook via Route.nl en Komoot.nl beter vindbaar.
-
We zorgen ervoor dat de basis van de recreatieve infrastructuur goed onderhouden blijft. Daarnaast investeren we in de uitbreiding van voorzieningen. Op de Oesterdam plaatsen we een natuurtoilet en we maken een planning voor de uitrol van sanitaire voorzieningen bij overige toeristische hotspots. Ook verbeteren we de faciliteiten op de strandjes en intensiveren we het onderhoud.
Voortgang OranjeMede naar aanleiding van de motie van de gemeenteraad van 28-5-'26 met onderwerp 'veiligheid, vervuiling & verloedering recreatiegebied Oesterdam te Tholen en recreatiegebieden in de gemeente Tholen en vanwege het warme zomerseizoen, is in het hoogseizoen de frequentie van afval ophalen en schoonmaken van de toiletten verhoogd. Dit om het gewenste kwaliteitsniveau te kunnen behalen. Ook is het aantal sanitaire voorzieningen uitgebreid (5 natuurtoiletten op de Oesterdam en extra mobiele toiletten op nieuwe locaties) en verbeterd, waardoor de onderhoudskosten zijn toegenomen en het budget is overschreden.
-
Ieder dorp of stad een eigen verhaal: Voor ieder dorp stellen we een jaarlijks budget beschikbaar (€ 7.500) waarmee invulling kan worden gegeven aan het versterken van de thema's per kern.
De verdronken stad Reymerswael vormt onze 10e kern en herbergt bijzondere onontdekte en onbekende verhalen. Deze verhalen maken we zichtbaar en beleefbaar. We zetten dan ook verder in op het realiseren van de lopende deelprojecten binnen de Interreg subsidie (Be)leefbare Schelde, zoals het realiseren van getijdebakken in de vorm van voormalige fundamenten en picknicktafels met tentoonstelling van vondsten.
Voortgang GroenIn samenwerking met Stichting Tholen Beter Bekend wordt gewerkt aan een plan van aanpak voor de thematisering per kern. Er is dit voorjaar uitvoering gegeven aan een pilot in Oud-Vossemeer, namelijk een muurschildering in het dorp met een spreuk van Theodore Roosevelt.
Momenteel wordt gewerkt aan het definitieve ontwerp voor de getijdebakken en picknicktafels voor de verdronken stad Reymerswael en wordt de vergunningaanvraag voorbereid. De werkzaamheden worden uitgevoerd binnen het beschikbaar gestelde budget en de toegekende Interreg subsidie.
-
Samen met gemeente en ondernemers zet de Stichting Tholen Beter Bekend zich in om onze gemeente te promoten. Naast de jaarlijkse subsidiebijdrage op gebied van wonen, werken en recreëren, verlenen we op projectbasis aanvullende middelen ten behoeve van toeristische activiteiten. In 2026 betreft dit het uitbreiden en professionaliseren van het netwerk van informatiepunten. Daarnaast gaat Stichting Tholen Beter Bekend zich inzetten om in combinatie met de thematisering van de kernen de openbare ruimte 'aan te kleden' om deze thema's nog meer zichtbaar te maken.
Voortgang GroenIn samenwerking met Stichting Tholen Beter Bekend wordt gewerkt aan een plan van aanpak voor de thematisering per kern. Er is uitvoering gegeven aan een pilot in Oud-Vossemeer, namelijk een muurschildering met een spreuk van Theodore Roosevelt.
Het netwerk van informatiepunten is weer verder uitgebreid en telt nu 1 toeristisch informatiepunt en 7 toeristische folderpunten.
Opgave 3.4 Mobiliteit
Terug naar navigatie - - Opgave 3.4 MobiliteitDoelstelling
Terug naar navigatie - Opgave 3.4 Mobiliteit - DoelstellingEen veilig en duurzaam verkeers- en vervoerssysteem waarin onze kernen en bedrijventerreinen goed bereikbaar zijn
Terug naar navigatie - Opgave 3.4 Mobiliteit - Doelstelling - Een veilig en duurzaam verkeers- en vervoerssysteem waarin onze kernen en bedrijventerreinen goed bereikbaar zijnGoed mobiliteitsbeleid start vanuit een samenhangende toekomstvisie, die richting geeft aan huidige en toekomstige beleidskeuzes. Een integrale visie, die mobiliteitsopgaven verbindt aan de andere opgaven van onze gemeente. Op 21 januari 2021 heeft uw raad deze mobiliteitsvisie voor 2040 vastgesteld.
Om een belangrijke bijdrage te leveren aan de realisatie van deze mobiliteitsvisie brengen we het Mobiliteitsplan 2022-2030 ten uitvoer. Het plan is opgebouwd uit vijf hoofdonderdelen met bijbehorende acties. Concreet willen we in 2030 de circa 70 acties uit het plan gerealiseerd hebben.
-
- Samen met de provincie Zeeland trekken we op bij de realisatie van de randweg in Oud-Vossemeer. De verantwoordelijkheid blijft bij de provincie Zeeland, maar als gemeente zijn we nauw betrokken bij het proces;
- De gemeente Tholen blijft betrokken en stuurt aan op snelle en efficiënte aanpak met zo min mogelijk hinder in de instandhoudingsopgave van de Schelde-Rijnverbinding van Rijkswaterstaat;
- We werken het plan voor het realiseren van een fietspad langs de nieuwe wijk Vroonstede II in Sint-Annaland verder uit;
- Door de vele woningbouwontwikkelingen rondom Sint-Annaland zijn we in overleg met het waterschap welke wegen we van hen kunnen overnemen om de bereikbaarheid van Sint-Annaland toekomstbestendig te maken.
Voortgang GroenDe randweg Oud-Vossemeer wordt momenteel door de provincie Zeeland aanbesteed. De planning is nog steeds dat de randweg eind 2027 wordt opengesteld voor verkeer.
De gemeente Tholen blijft nauw betrokken en blijft aandringen op een snelle en efficiënte uitvoering, met zo min mogelijk hinder als gevolg van de instandhoudingsopgave van de bruggen in de Schelde-Rijnverbinding. Dit is een doorlopend aandachtspunt in het overleg met de betrokken partijen.
Het plan voor de realisatie van een fietspad langs de nieuwe wijk Vroonstede II in Sint-Annaland is inmiddels verder uitgewerkt. Op dit moment vinden gesprekken plaats over de benodigde grondoverdracht, zodat de verdere technische uitwerking en realisatie van het fietspad mogelijk wordt.
Ten aanzien van de bereikbaarheid van Sint-Annaland zijn in overleg met het waterschap verschillende wegen overgenomen door de gemeente. Hiermee is een belangrijke stap gezet in het toekomstbestendig bereikbaar houden van Sint-Annaland, mede in het licht van de woningbouwontwikkelingen in en rondom de kern. Met de overdracht van deze wegen is tevens de verantwoordelijkheid voor het beheer en onderhoud bij de gemeente komen te liggen. -
Om de verkeersveiligheid te vergroten passen we in de volgende straten verkeersremmende maatregelen toe: Veerstraat te Oud-Vossemeer, Veilingweg te Sint-Annaland, Gemaalweg te Tholen en oversteekplaats Windsingel / Zoekweg te Tholen. Ook waarderen we het Zuidplantsoen in Poortvliet naar 30 km/u af.
Voortgang GroenVoor deze maatregelen zijn de benodigde voorbereidende werkzaamheden afgerond, waaronder het opstellen van tekeningen en een bestek met kostenraming. Het aanbestedingstraject wordt momenteel doorlopen. Na gunning kunnen de werkzaamheden worden uitgevoerd. Het moment van uitvoering is mede afhankelijk van de planning en beschikbare capaciteit van de geselecteerde aannemer. -
Aan de hand van de teruggekoppelde input van bewoners op de dorpsavonden, stellen we per kern een verkeersplan op.
Voortgang GroenVia de dorpsagenda's worden aandachtspunten en wensen van inwoners op het gebied van verkeer, parkeren, bereikbaarheid en openbare ruimte opgehaald. Deze worden beoordeeld, geprioriteerd en integraal afgewogen, waarbij ook beleid, haalbaarheid, verkeerskundige belangen en beschikbare middelen worden betrokken. De maatregelen die hieruit voortkomen worden opgenomen in de dorpsagenda's en vormen de basis, het plan, voor de verdere uitvoering. Door de dorpsagenda periodiek te actualiseren ontstaat een actueel overzicht van de verkeerskundige opgaven en prioriteiten binnen de kern.
De uitvoering van de dorpsagenda's verloopt volgens planning. Het opstellen, actualiseren en uitvoeren van deze agenda's is een doorlopend proces. Inmiddels hebben de dorpsavonden voor Scherpenisse, Oud-Vossemeer, Stavenisse, Sint-Philipsland en Anna Jacobapolder plaatsgevonden. De dorpsavonden voor Sint-Maartensdijk en Sint-Annaland volgen nog. Voor Tholen wordt momenteel bekeken op welke wijze de dorpsavond het beste kan worden vormgegeven, gelet op de omvang van de kern.
-
Samen met de provincie Zeeland onderzoeken we de behoefte naar deelmobiliteit in Zeeland en hoe we dit het beste kunnen implementeren. Daarnaast implementeren we samen met de provincie Zeeland Flexvervoer in de gemeente Tholen. Flex is onderdeel van de nieuwe busconcessie die eind 2026 in werking zal treden.
Voortgang OranjeDe provincie Zeeland heeft een aanbestedingstraject doorlopen voor ondersteuning bij het uitvoeren van een behoefteonderzoek naar deelmobiliteit in Zeeland. Inmiddels is een partij geselecteerd die dit onderzoek gaat uitvoeren. De voorbereidende werkzaamheden zijn afgerond; het onderzoek zelf moet nog van start gaan. De gemeente Tholen blijft hierbij betrokken en sluit aan bij de provinciale aanpak.
De implementatie van flexvervoer binnen de gemeente Tholen verloopt in samenwerking met de provincie Zeeland. Hoewel Flex onderdeel is van de nieuwe busconcessie die eind 2026 in werking treedt, is het flexvervoer in Tholen al op 20 april 2026 ingevoerd. Inmiddels wordt Flex in heel Zeeland aangeboden en neemt het gebruik toe. Uit de eerste resultaten blijkt dat Flex goed wordt gewaardeerd door gebruikers en dat het aantal reizigers groeit. Daarbij moet de kanttekening geplaatst worden dat we een beter inzicht krijgen in het gebruik binnen onze gemeente zodra de nieuwe dienstregeling ingaat (medio december a.s.). Tegelijkertijd is gebleken dat de exploitatiekosten hoger uitvallen dan oorspronkelijk begroot. Hierdoor is voor 2026 aanvullende financiering noodzakelijk. Op dit moment wordt nog uitgewerkt hoe het ontstane tekort wordt verdeeld en welke partijen hieraan bijdragen. De financiële gevolgen voor de gemeente Tholen zijn daarom nog niet definitief bekend.
Opgave 3.5 Energie en Milieu
Terug naar navigatie - - Opgave 3.5 Energie en MilieuDoelstelling
Terug naar navigatie - Opgave 3.5 Energie en Milieu - DoelstellingVermindering van de CO2-uitstoot
Terug naar navigatie - Opgave 3.5 Energie en Milieu - Doelstelling - Vermindering van de CO2-uitstootMet de energietransitie bedoelen we de overgang van energie uit fossiele bronnen naar duurzaam opgewekte energie. In Nederland is de energietransitie uitgewerkt in het Klimaatakkoord. Het streven is om met de Regionale Energiestrategie (RES) een evenredige en ambitieuze bijdrage te leveren aan het landelijke klimaatbeleid. Het landelijke doel is om in 2050 95% minder CO2 uit te stoten ten opzichte van 1990. Het doel voor 2030 bedraagt een reductie van 55-60% CO2 (voorheen 49%). Deze landelijke doelstelling omarmen we in Zeeland. Om een bijdrage te leveren aan deze doelstelling spannen we ons o.a. in om tot 2030 2.000 woningen via het Nationaal Isolatieprogramma (NIP) te laten isoleren en streven we naar 50% minder aardgasverbruik in particuliere woningen in 2030 ten opzichte van 1990 (gelijkgesteld aan 2017 = 1.310 m3).
-
We onderzoeken of en hoe we het in 2024 opgesteld vermogen voor windenergie kunnen behouden bij het aflopen van de levensduur van bestaande turbines. Verder stellen we in 2026 beleid op voor kleine windturbines en andere kleinschalige opwek.
Voortgang OranjeHet beleid voor kleine windturbines en andere kleinschalige opwek is doorgeschoven omdat het maken van een beleidskader voor batterijen en -opslag voorrang heeft gekregen. Deze laatste wordt op korte termijn afgerond.
-
- We helpen inwoners hun energierekening te verlagen, onder andere door energiecoaches in te zetten en door isolatie(maatregelen) te stimuleren;
- We werken aan een (pre-)soortenmanagementplan, zodat de isolatieopgave van inwoners kan worden voortgezet;
- We leveren de haalbaarheidsstudie naar de verduurzaming van de bedrijventerreinen bij de kern Tholen op;
- We gaan bedrijventerreinen en individuele bedrijven helpen te verduurzamen;
- We brengen de diverse mogelijkheden voor verduurzaming van het bedrijventerrein Sint-Maartensdijk in beeld en brengen dit in beeld in een verduurzamingsplan;
- We voeren de bewustwordingscampagne uit.
Voortgang GroenWe voeren de pilot kwetsbare huishoudens uit. Hiermee proberen we isolatiemaatregelen te stimuleren bij particuliere woningeigenaren met een laag inkomen die in slecht geïsoleerde woningen wonen. De combinatie van beperkte financiële draagkracht en een woning met een lage energetische kwaliteit leidt tot hogere kwetsbaarheid. Omdat de respons laag lijkt te zijn proberen we het project bij te stellen.
Ook is de opdracht voor het opstellen van het (pre-)soortenmanagementplan verleend en is het traject opgestart. Dit loopt zeker door tot mei 2028.
Tenslotte vordert haalbaarheidsstudie naar de verduurzaming van de bedrijventerreinen bij de kern Tholen. Een resultaat wordt in Q4 verwacht.
-
We herijken de Transitievisie Warmte (uit 2021) en stellen het Warmteprogramma vast (gereed eind 2026). Verder starten we met het maken van het eerste uitvoeringsplan om wijken aardgasvrij te maken.
Voortgang OranjeDe vaststelling van het Warmteprogramma wordt voorzien voor 2027. De wettelijke basis rondom warmte is een jaar uitgesteld naar 2027.
Voor het aardgasvrij maken van wijken zijn de voorbereidingen in volle gang. Er is inmiddels een participatieleidraad vastgesteld en meerdere doelgroepenaanpakken zijn geformuleerd. Bij één doelgroep start nog in 2026 de aanpak.
-
We onderzoeken de mogelijkheden om het opladen van elektrische voertuigen in de gemeente Tholen mogelijk te maken, zoals snelladen voor personenvervoer en laden voor de logistiek. Verder onderzoeken we de haalbaarheid van een mobiliteitscoöperatie voor deelvervoer.
Voortgang OranjeVanwege de vertaling van het prioriteitskader van de Autoriteit Consument en Markt (ACM) is het realiseren van laadinfrastructuur minder realistisch geworden. Laadinfrastructuur heeft geen prioriteit waardoor aanvragen lager op de wachtlijst worden geplaatst dan woningen en onderwijsinstellingen.
Vermindering van het huishoudelijk restafval
Terug naar navigatie - Opgave 3.5 Energie en Milieu - Doelstelling - Vermindering van het huishoudelijk restafvalAlle Zeeuwse gemeenten hebben een apart afval- of grondstoffenbeleid om aan de Van Afval Naar Grondstoffen (VANG) doelstelling te voldoen. Samen met onze inwoners en ondernemers streven we onder andere via onze afvalinzameling naar een schoner milieu en naar vermindering van het restafval naar 30 kilo per persoon per jaar in 2030 vooruitlopend op een volledig circulaire aanpak in 2050.
-
We realiseren een slagboom op de milieustraat in Sint-Maartensdijk.
Voortgang GroenDe slagboom op de Milieustraat in Sint-Maartensdijk is gerealiseerd. Op dit moment worden gegevens verzameld over het brenggedrag op de verschillende Milieustraten. Deze gegevens zijn een belangrijke informatiebron om eventueel aangescherpt beleid te kunnen voorstellen.
-
Om de VANG-doelstelling van 100 kilo restafval per persoon per jaar te realiseren, heeft u besloten om als financiële prikkel vanaf 2024 Diftar in te voeren bij de inzameling van het restafval. Hoewel we goed op weg zijn om het restafval verder te beperken, gaan we de doelstelling van 100 kg restafval in 2025 waarschijnlijk nog niet realiseren. We verhogen daarom overeenkomstig de Kadernota 2026 het tarief voor het ledigen van een rolcontainer van 240 liter van € 5,00 naar € 7,00 en het tarief voor een inworp in de verzamelcontainer van € 1,00 naar € 1,40. We evalueren periodiek of de maatregelen effectief zijn en of de prijsprikkel voldoende is.
Naast volumesturing en Diftar gaan we in nieuw te ontwikkelen wijken ervaring opdoen met het inzamelen van restafval op buurtniveau via ondergrondse containers.
Voortgang GroenVerhoging van het Diftar tarief is doorgevoerd en de ingezamelde kilo's restafval huis-aan-huis geven een positief signaal af op deze maatregel. Tot en met juli 2026 is het aantal tonnage afgenomen met 1,5 % t.o.v. 2025.
Bij de nieuwbouwwijken Vroonstede Fase 2 in Sint-Annaland en Molenvliet in Tholen is de buurtgerichte inzameling van restafval meegenomen in de aanleg van de openbare ruimte. Eind dit jaar gaan mogelijk de eerste wijk hun restafval wegbrengen naar een ondergrondse container in de wijk.
-
We onderzoeken in 2026 of het mogelijk is om naast de bestaande glas- en textielbakken in de wijken nog andere grondstoffen in de wijken / kernen in te zamelen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan vet of e-waste.
Voortgang OranjeDit onderzoek is nog niet uitgevoerd. Tijdens de Dorpsagenda avond in Anna Jacobapolder zijn hier vragen over gesteld. Er wordt over gedacht om in deze kern een pilot uit te voeren.
-
We stellen in 2026 een uitvoeringsagenda circulaire economie op en voeren deze uit.
Voortgang OranjeEr is een uitvoeringsagenda 2026 in uitvoering. Naast gemeentelijke projecten vindt de uitvoering ook plaats binnen de Zeeuwse samenwerkende gemeenten. Hierdoor is de planning van enkele (Zeeuwsbrede) projecten verschoven.
Opgave 3.6 Klimaatadaptatie en Natuur
Terug naar navigatie - - Opgave 3.6 Klimaatadaptatie en NatuurDoelstelling
Terug naar navigatie - Opgave 3.6 Klimaatadaptatie en Natuur - DoelstellingEen klimaatbestendige, waterrobuuste en biodiverse gemeente
Terug naar navigatie - Opgave 3.6 Klimaatadaptatie en Natuur - Doelstelling - Een klimaatbestendige, waterrobuuste en biodiverse gemeenteHet klimaat verandert. Ondanks dat we maatregelen nemen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, zullen we in de toekomst te maken krijgen met effecten van het veranderende klimaat, zoals hitte, wateroverlast, droogte en overstroming. Daarom is het nodig onze omgeving aan te passen aan deze nieuwe omstandigheden. Dit noemen we klimaatadaptatie. Ons doel is om in 2050 een klimaatbestendige, waterrobuuste en biodiverse gemeente te zijn.
-
In 2026 vervolgen we de Zeeuwse samenwerking op het gebied van klimaatadaptatie en geven we uitvoering aan de Zeeuwse uitvoeringstrategie. Daarnaast verzorgen we vanuit Tholen zelf diverse publiciteitsactiviteiten zoals een verhuispakket en het stimuleren van meer groen en minder verharding. Verder wordt meer groen aangeplant in het stedelijk gebied, de nadere toelichting hieromtrent is te vinden onder 'groen'.
Voortgang GroenSinds begin dit jaar is een programma-manager actief voor de gezamenlijke samenwerking. Dit heeft de voortgang van diverse projecten zoals "de labelsystematiek" en de signaalkaarten bevorderd. Tevens wordt gewerkt aan een update van de klimaatadaptatie-strategie, welke in 2027 vastgesteld moet worden. Tholen is trekker van het onderdeel grondwater (droogte). Hiervoor zijn twee workshops georganiseerd om het kennisniveau op te vijzelen. Later dit jaar volgt een sessie over verbetering van grondwatermeetnetten en de aanbesteding ervan.
Afgelopen jaar is weer aandacht gegeven aan het NK Tegelwippen en ook het verhuispakket wordt weer aangeboden aan degenen die naar of binnen Tholen verhuizen. Begin dit jaar is het project "Bomen in voortuinen" uitgevoerd en zijn ruim 170 bomen uitgedeeld. Dit draagt bij aan minder hitte, biodiversiteit en een mooiere leefomgeving.
-
Om de kans op wateroverlast te verkleinen worden diverse projecten opgepakt:
- Emmastraat (Fase 2) te Sint-Philipsland;
- Oostsingel / Wilhelminastraat te Sint-Maartensdijk;
- Lenteplein / Margrietlaan te Scherpenisse;
- Molenstraat te Oud-Vossemeer.
Voortgang GroenDe uitvoering van de Emmastraat fase 2 is begin dit jaar aanbesteed. De uitvoering is pas na de zomervakantie gestart, vanwege vertraging bij de vervanging van kabels door Stedin.
Het definitief ontwerp van de Oostsingel / Wilhelminastraat te Sint-Maartensdijk is in augustus vastgesteld. De aanbesteding zal dit jaar nog plaatsvinden en uitvoering is gepland voor 2027.
Het project Lenteplein/Margrietlaan is gedeeltelijk aanbesteed. Dit betreft de omgeving van het Lenteplein. Het deel tussen de Beatrixlaan en het Lenteplein is uitgesteld vanwege de benodigde verlaging van kabels en leidingen. Het plein bij de Margrietlaan bij de kerk wordt in 2027 aanbesteed en uitgevoerd.
De Molenstraat in Oud-Vossenmeer heeft vertraging opgelopen, omdat een deel van de "openbare ruimte" rondom de SPAR niet in eigendom is van de gemeente. Hierover is geen overeenstemming bereikt met de vastgoedeigenaar. Daarom wordt een versoberd plan opgesteld dat in september 2026 als concept-Voorlopig-Ontwerp wordt aangeleverd samen met een ontwerpraming. Dit plan wordt vervolgens aangeboden aan het college en (na instemming) gedeeld met de bewoners.
Nb: Het ontwerp van de Molenstraat nabij de begraafplaats is al eerder vast gesteld door het college. Het deel van de Molenstraat tussen de Spar en de begraafplaats wordt enkel verlaagd. Dit gebeurt om de waterafvoer over straat tijdens kortdurende extreme neerslag te verbeteren. Tevens worden 5 duikers verruimd bij de begraafplaats en de Gankelweg. Bij de Gankelweg zijn de kosten voor rekening van het waterschap.
-
We realiseren nieuwe groenvoorzieningen in de projecten Masterplan sport en onderwijs te Tholen, mobiliteitshub te Tholen, bedrijventerrein Welgelegen te Tholen, Lenteplein / Margrietlaan te Scherpenisse, Wilhelminastraat te Sint-Maartensdijk en mogelijk ook delen van de wijk Molenvliet en Landtong te Tholen. Dit leidt tot een toename van het areaal openbaar groen. We planten ook extra bomen aan in bovengenoemde projecten en gaan tevens over tot aanplant van bomen langs Plataanstraat te Sint Philipsland, Welgelegen te Tholen en Paasdijkweg te Poortvliet.
Voortgang GroenDe genoemde projecten zijn/worden opgestart. Aanvullend wordt gewerkt aan meer groen in de Dalemsestraat, Botermarkt en Eendrachtsweg te Tholen, Bedrijventerrein Tholen, Steenenkruis Tholen, Boulevard, Zuidstraat, Crooswijck te Sint-Annaland, Henri Dunantstraat te Sint Philipsland, Rozenstraat te Sint-Maartensdijk, Bos en Molendijk-West te Stavenisse.
-
We schouwen de openbare beplantingen en stellen een lijst op van te renoveren groenvakken (locaties die niet meer voldoen aan het vastgestelde kwaliteitsniveau). Met de uit te voeren renovaties (locaties n.t.b.) vergroten we de biodiversiteit voor toename van de ecologische waarde en voor meer kleurrijk en aantrekkelijk groen. Bij de groenrenovaties betrekken we de doelen van het groenbeleid en houden we rekening met de geschiktheid voor doelsoorten.
Voortgang OranjeMomenteel werken we aan het opstellen van de inboetlijsten (lijst met welke beplantingen zijn afgestorven en vervangen moeten worden). Door de droogte en hitte van de afgelopen zomer is er wellicht meer vervanging nodig dan vooraf was te voorzien. Dit wordt echter pas in de komende maanden preciezer duidelijk.
-
Het project Wilhelminastraat / Rädda Barnenstraat te Sint-Maartensdijk wordt opgestart en is gericht op meer toegankelijk groen zodat dit bijdraagt aan belevingswaarde en een gezonde groene leefomgeving, waarbij ook bewonersparticipatie plaatsvindt i.s.m. Stichting Stadlander. Ook de projecten Lenteplein / Margrietlaan te Scherpenisse en Kerkplein te Poortvliet zorgen voor makkelijk te bereiken groen in de buurt en betere onderlinge verbondenheid van groenstructuren.
Voortgang GroenDe genoemde projecten zijn opgestart, het realiseren van deze aanplant wordt grotendeels in 2027 uitgevoerd. Het project Kerkplein Poortvliet is inmiddels afgerond.
-
We ontwikkelen een uitvoeringsprogramma voor het Landschapsontwikkelingsprogramma (LOP), gezamenlijk met stakeholders. We initiëren concrete startprojecten van het uitvoeringsprogramma en voeren nadere studies uit, doen handreikingen en stellen stimuleringsmaatregelen op om verdere projecten te concretiseren en tot uitvoer te brengen (o.a. bloemrijke akkerranden, groen-blauwe dooradering, landschappelijke inpassingen van bebouwd gebied en kernrandzones). Dit is een meerjarige opgave die in 2026 wordt opgestart.
Voortgang OranjeEnkele concrete startprojecten zijn in voorbereiding genomen of worden binnenkort opgestart, te weten Steenenkruis en Molenvliet Tholen, Vroonstede Sint-Annaland. Tevens wordt bekeken welke quick wins mogelijk zijn.
Lasten en baten Programma 3
Terug naar navigatie - - Lasten en baten Programma 3Wat mag het kosten?
Terug naar navigatie - Lasten en baten Programma 3 - Wat mag het kosten?Exploitatie |
Begroting 2026 |
Wijzigingen o.b.v. raadsbesluiten voor Prorap |
Prorap 2026 |
Gewijzigde begroting per 1 sept 2026 |
|
|---|---|---|---|---|---|
Wonen en Erfgoed |
|||||
Lasten |
8.462 |
19.265 |
749 |
20.014 |
|
Baten |
-5.885 |
-14.043 |
-1.471 |
-15.514 |
|
Totaal Wonen en Erfgoed |
2.577 |
5.222 |
-722 |
4.500 |
|
Werken |
|||||
Lasten |
4.251 |
2.805 |
0 |
2.805 |
|
Baten |
-3.829 |
-2.295 |
0 |
-2.295 |
|
Totaal Werken |
422 |
510 |
0 |
510 |
|
Recreatie en Toerisme |
|||||
Lasten |
1.060 |
1.507 |
45 |
1.552 |
|
Baten |
-862 |
-862 |
0 |
-862 |
|
Totaal Recreatie en Toerisme |
198 |
645 |
45 |
690 |
|
Mobiliteit |
|||||
Lasten |
5.826 |
6.103 |
37 |
6.140 |
|
Baten |
-629 |
-629 |
0 |
-629 |
|
Totaal Mobiliteit |
5.197 |
5.474 |
37 |
5.511 |
|
Energie en Milieu |
|||||
Lasten |
5.811 |
7.109 |
212 |
7.321 |
|
Baten |
-4.873 |
-4.573 |
-12 |
-4.585 |
|
Totaal Energie en Milieu |
937 |
2.536 |
200 |
2.736 |
|
Klimaatadaptatie en Natuur |
|||||
Lasten |
4.094 |
4.194 |
0 |
4.194 |
|
Baten |
-2.700 |
-2.700 |
0 |
-2.700 |
|
Totaal Klimaatadaptatie en Natuur |
1.394 |
1.494 |
0 |
1.494 |
|
Gerealiseerd saldo van baten en lasten |
10.726 |
15.882 |
-440 |
15.442 |
|
Gerealiseerd resultaat |
10.726 |
15.882 |
-440 |
15.442 |
|
Financiële mutaties programma 3
Terug naar navigatie - - Financiële mutaties programma 3Financiële mutaties
Terug naar navigatie - Financiële mutaties programma 3 - Financiële mutatiesKostenplaats |
Omschrijving |
Toelichting |
Lasten |
Baten |
Saldo |
|---|---|---|---|---|---|
68290 |
Boekwinst grondverkoop erfpacht |
Er zijn twee percelen die eerder in erfpacht waren uitgegeven verkocht aan de erfpachters. Omdat de gerealiseerde verkoopopbrengst hoger is dan de resterende boekwaarde van de percelen, is een boekwinst gerealiseerd van. Dit leidt tot een incidenteel voordeel van € 475.000. Daartegenover staan enerzijds lagere erfpachtopbrengsten door de verkoop (€ 25.000) en anderzijds zijn er kosten gemaakt in het kader van het actieve grondbeleid. Voor diverse grondaankopen zijn bodemonderzoeken uitgevoerd en taxaties verricht, wat heeft geleid tot aanvullende kosten van € 35.000. |
€ 35.000 |
€ -450.000 |
€ -415.000 |
67430 |
Soortenmanagementplan |
Conform de raadsinformatiebrief van 24 juni 2026 is er een incidenteel aanvullend budget benodigd van € 200.000 voor het opstellen van een soortenmanagementplan voor Tholen. |
€ 200.000 |
€ 200.000 |
|
62130/62110 |
Omzetting kredieten naar incidentele budgetten |
In de in 2025 door uw raad vastgestelde financiële verordening is de ondergrens voor het activeren van investeringen verhoogd van € 40.000 naar € 100.000. Als gevolg hiervan worden de investeringskredieten voor senlehidsmaatregelen (€ 7.000) en de wegverbreding en maatregelen aan de Spinnaker (€ 30.000) omgezet in incidentele budgetten. Dit resulteert in een eenmalig nadeel van € 37.000. |
€ 37.000 |
€ 37.000 |
|
68290 |
Boekwinst kavelruil |
De financiële consequenties van het raadsbesluit van 25 juni 2026 met betrekking tot de kavelruil voor de provinciale randweg in Oud-Vossemeer zijn verwerkt. Dit leidt tot een incidenteel voordeel van € 307.000. |
€ -307.000 |
€ -307.000 |
|
65740 |
Motie veiligheid, vervuiling & verloedering recreatiegebieden |
Naar aanleiding van de motie veiligheid, vervuiling & verloedering van recreatiegebieden zijn in het hoogseizoen extra maatregelen getroffen, zoals intensievere afvalinzameling, vaker reinigen van toiletten en het plaatsen van extra afvalbakken. Hierdoor is het gewenste kwaliteitsniveau behaald, maar zijn de onderhoudskosten hoger uitgevallen dan begroot. Voor de resterende kosten in augustus en september wordt een bijraming van circa € 45.000 gevraagd. |
€ 45.000 |
€ 45.000 |
|
67430 |
Klimaatmaatregelen |
Voor de uitvoering van het soortenmanagementplan, het aanbrengen van inbouwvoorzieningen en de daarbij behorende monitoring wordt een subsidie van de provincie ontvangen. De hiermee samenhangende baten en lasten ter hoogte van € 12.000 worden budgettair neutraal verwerkt. |
€ 12.000 |
€ -12.000 |
€ - |
Totaal |
€ 329.000 |
€ -769.000 |
€ -440.000 |
||